Wat weten we al over het nieuwe stikstofpakket?

In dit artikel van Nieuwe Oogst is te lezen dat het kabinet komt met bedrijfsspecifieke emissienormen, een norm voor grondgebondenheid in de melkveehouderij en een aanzet tot doelsturing en nieuwe afromingspercentages voor veehouderijsectoren waar die nu niet gelden. Ook een belangrijk onderdeel: een zonering rond Natura 2000-gebieden, waarbij wordt gesproken over afstanden van 500 tot 1.000 meter.

De stikstofimpasse houdt maar aan en tijdens Verantwoordingsdag is het nog eens gemeld: de concrete oplossingen zijn tot op heden uitgebleven. Het zorgt voor maatschappelijke stilstand. Eind juni moet er daarom een breed gedragen aanpak worden gepresenteerd. De premier en de minister zien zich gesteund door de provincies, die niet stil hebben gezeten. Daar liggen al concreet uitgewerkte plannen met oog voor boeren in de regio, inzet op natuurherstel en veel meer woningbouw.

Volgens ingewijden komt er niet één grote Wet stikstof, maar een aantal aparte wetten voor onderdelen van de stikstofaanpak, waarbij ook rekening wordt gehouden met de klimaat- en wateropgaven. Het is de bedoeling om elk bedrijf hetzelfde doel te geven; bedrijven die al veel gedaan hebben, hebben een minder grote opgave te gaan.

Onderdeel van het pakket is een nieuwe vrijwillige regeling voor bedrijfsbeëindiging, waar het kabinet 2,75 miljard voor wil vrijmaken. Daarbij wordt ook gekeken naar een soortgelijke regeling voor aankoop van landbouwgrond ten behoeve van een grondbank. De nieuwe aanpak moet leiden tot een reductie van 42 tot 46 procent in 2035. Daarnaast moet er in de industrie en mobiliteit 50 procent worden gereduceerd.

Ook de zones rond Natura 2000-gebieden worden naar verwachting wettelijk vastgelegd, waarbij de opgaven vooral komen te liggen rond de Veluwe en De Peel. Gebiedsprocessen moeten het mogelijk maken om een en ander te realiseren, waarbij wordt gewerkt met het welbekende trappetje van Remkes: extensiveren, innoveren, verplaatsen of stoppen.

Het kabinet hoopt dat er in de Tweede Kamer niet te veel wijzigingen worden aangebracht waardoor de steunpilaren onder het pakket wegvallen. Voor de uitvoering van de plannen is een budget van circa 20 miljard euro beschikbaar. Daaruit moeten ook perspectieven ontstaan voor agrarisch ondernemers waarvan de bedrijfsvoering onder druk komt te staan.

Tenslotte komt er ook een stevig pakket voor natuurherstel. Zoals in een eerder artikel op de Agrinotaris-website al werd beschreven, is emissiereductie alleen niet voldoende om natuurherstel te realiseren.

Als alle plannen kunnen worden uitgevoerd, is het nog niet te verwachten dat heel Nederland van het stikstofslot afgaat. Stikstof blijft een beperkende factor bij vergunningverlening nabij stikstofgevoelige natuurgebieden.

De stikstofproblematiek loopt al veel te lang. Steeds weer worden plannen aangekondigd, terwijl de uitvoering achterblijft. In 2022 was er het veelbesproken stikstofkaartje van Van der Wal. Eind juni zal moeten blijken of het kabinet nu wel in staat is om tot een uitvoerbare aanpak te komen die boeren, bedrijven en burgers de duidelijkheid biedt waar al zo lang op wordt gewacht.